Arch-Linux-Installation

آموزش جامع نصب آرچ لینوکس

در این مطلب قصد داریم نصب لینوکس آرچ را به صورت ساده و قدم به قدم با توضیحات کامل آموزش دهیم. آرچ لینوکس یک توزیع ساده لینوکس است که با هدف ساده بودن و پایداری و قابلیت های بی شمار توسعه داده شده است. فرقی نمیکند که آرچ را بر روی چه سخت افزای نصب میکنید. یک کامپیوتر شخصی با پردازنده اینتل یا یک تبلت با پردازنده ARM یا حتی یک رزبری پای ! کافی است که فایل ایزو قابل بوت آن را از سایت توسعه دهنده آن دانلود کرده و آن را بر روی فلش , دی وی دی یا هارد دیسک رایت کنید. اصلا نگران نباشید چرا که ما تا آخرین مرحله نصب با شما هستیم.

مراحل آماده سازی ابزارهای لازم برای نصب

قدم اول : دانلود فایل ایمیل قابل بوت

برای دانلود فایل ایمیج قابل بوت قابل نصب بر روی رایانه شخصی یا ماشین مجازی به لینک زیر مراجعه کنید :

https://www.archlinux.org/download/

یا اینکه برای پردازنده های ARM و رزبری پای به صفحه پروژه مربوط به آن مراجعه کنید :

https://archlinuxarm.org/about/downloads

دقت کنید که ما در این آموزش نصب آرچ را بر روی رایانه شخصی امتحان میکنیم!

 

قدم دوم : رایت ایمیج بر روی دیسک یا فلش مموری

برای نصب Arch Linux بر روی رایانه شخصی میبایست فایل ایمیج آن را به همراه سیستم راه اندازی کنید و برای اینکار احتیاج به یک فلش مموری با حداقل حجم ۱ گیگابایت یا دیسک سخت دارید.

برای رایت ایمیج بر روی فلش میتوانید از نرم افزار Etcher یا Win32 Disk Imagerd یا Rufus کمک بگیرید.

دانلود ٍEtcher از سایت توسعه دهنده :

https://etcher.io/

دانلود Win32 Disk imager از گیت هاب :

https://sourceforge.net/projects/win32diskimager/

دانلود Rufus از سایت توسعه دهنده :

https://rufus.akeo.ie/

نکته : Etcher برای اینکار توصیه میشود.

قدم سوم : تشخیص دهید بایوس سیستم شما از فریمور EFI/UEFI پشتیبانی میکند یا خیر؟

برای اینکار چند روش وجود دارد.

در روش اول منوی استارت ویندوز را باز کنید و عبارت msinfo را تایپ کنید و در صفحه ای که باز شد به دنبال BIOS Mode بگردید که جلوی آن نوشته شده است بایوس شما از UEFI پشتیبانی میکند یا خیر.

در روش دوم CMD ویندوز را Run as administrator کنید و عبارت setupact.log را تایپ و اینتر را بزنید.

در فایل متنی باز شده به دنبال عبارت زیر بگردید :

 

اگر جلوی این متغیر عباراتی شبیه به این پیدا کردید به این معنا است که سیستم شما از EFI/UEFI پشتیبانی میکند :

 

 

در روش سوم میتوانید به تنظیمات بایوس سیستم خود بروید و در بخش BOOT به دنبال گذینه ی EFI بگردید. [ چیزی شبیه به تصاویر زیر ]

Dell-Bios-SetupBios-Setup

نکته : در آخر اگر سیستم شما از این قابلیت پشتیبانی میکند بهتر است آن را فعال کنید. ( دقت کنید که مراحل نصب برای هر دوحالت Legacy(MBR) و UEFI متفاوت است )

قدم چهارم : سیستم عامل رایت شده بر روی فلش مموری یا DVD/CD را جهت نصب با سیستم راه اندازی کنیم.

برای این کار به تنظیمات بایوس مراجعه کنید و اولویت بوت را بستگی به راه حل خود تنظیم کنید.

سپس صفحه ای با شکل و شمایل زیر ضاهر میشود :

Arch-Linux-Install-screen

و با زدن کلید اینتر ( انتخاب گذینه اول )‌ بعد از چند ثانیه ترمینال نصاب آرچ ضاهر میشود و از طریق این خط فرمان میتوانید اقدام به نصب سیستم عامل نمایید :

نکته : در آرچ لینوکس رابط گرافیکی برای نصب وجود ندارد و شما برای نصب میبایست تمام مراحل را بصورت کامندلاین اینترفیس پیش بروید.

Arch-Linux-Setup-Terminal

مراحل نصب آرچ لینوکس :

  • قدم اول : اتصال به اینترنت

برای نصب آرچ لینوکس اتصال به اینترنت ضروری میباشد. شما میتوانید بستگی به بستر اتصال خود به اینترنت یکی از روش های وایرلس یا کابلی را انتخاب کنید.

اتصال به اینترنت با کابل اترنت

اگر با کابل شبکه اترنت متصل به سیستم به اینترنت متصل هستید و سیستم به سرور DHCP متصل است و به صورت خودکار آی پی میگیرد کافی است دستورات زیر را به ترتیب یکی پس از کامل انجام شدن دیگری وارد کنید تا به اینترنت متصل شوید

برای اطمینان از آی پی گرفتن سیستم از دستور زیر استفاده کنید :

برای اطمینان از اینکه به اینترنت متصل هستید سایت گوگل را پینگ کنید :

اتصال به اینترنت از طریق WIFI

اگر به شبکه بی سیم دسترسی دارید هیچ چای نگرانی نیست فقط کافی است دستورات زیر را به ترتیب برای اتصال از طریق کارت شبکه بی سیم وارد کنید :

ابتدا نام اینترنترفیس کارت شبکه خود را با استفاده از دستور زیر بدست آورید :

به طور پیشفرض اگر سیستم شما یک کارت شبکه بی سیم داشته باشد معمولا با نام wlp2s0 شناخته میشود.

برای اتصال به اکسس پوینت خود از دستور زیر استفاده کنید :

نکته ۱ : به جای SSID NAME نام SSID شبکه بی سیم خود را وارد کنید.
نکته ۲ : به جای PASSWORD هم کلمه عبور شبکه بیسیم خود را وارد کنید.

مثال :

پس از انجام شدن دستور بالا دستور زیر را برای گرفتن آی پی از DHCP Server وارد کنید :

برای اطمینان از اینکه به اینترنت متصل هستید سایت گوگل را پینگ کنید :

  • قدم سوم : پارتیشن بندی دیسک

برای نصب آرچ لینوکس حداقل به ۲ پارتیشن احتیاج دارید. یک پارتیشن برای ذخیره اطلاعات فایل بوت سیستم و یک پارتیشن برای ذخیره اطلاعات سیستم عامل و سایر فایل ها. پارتیشن سومی هم وجود دارد که Swap نام دارد. پارتیشن سوَپ به عنوان حافظه کمکی رم سیستم استفاده میشود و ایجاد آن توصیه میشود. در ادامه مراحل ایجاد پارتیشن ها را شرح میدهیم.

ابتدا باید شرایط فعلی پارتیشن سیستم فعلی خود را بررسی کنید. در این بررسی چند حالت وجود دارد

شرایط اول : شما از قبل ویندوز روی هارد سیستم داشتید و الآن دیگر به آن احتیاج ندارید و میخواهید آرچ لینوکس را جایگذین ویندوز کنید ( اطلاعات درایو C ویندوز و پوشه های یوزرها به طور کامل پاک میشوند.)

شرایط دوم : شما از قبل ویندوز روی هارد سیستم نصب داشتید و حالا میخواهید پارتیشن C را به دو قسمت تقسیم کرده و سیستم را دارای بوت دوگانه برای داشتن هردو سیستم عامل ( ویندوز و آرچ باهم ) پیکربندی کنید.

نکته : فایل های درایو های دیگر دست نخورده باقی خواهند ماند.

پ ن : این مراحل بسیار حساس است و باید بدقت انجام شود. مسپولیت هرگونه اشتباه و حذف اطلاعات به عهده خودتان است.

روش پارتیشن بندی برای شرایط اول

ابتدا باید متوجه شوید دیسک سخت شما در کدام ریشه قرار دارد برای این منظور از دستور زیر استفاده کنید :

دستور زیر را در ترمینال وارد کنید :

محیط گرافیکی باز میشود که شما با استفاده از کلید های جهت نما و اینتر و تب میتوانید کار پارتیشن بندی را انجام دهید.

ابتدا پارتیشن های ویندوز که شامل پارتیشن های بوت و پارتیشن های ویندوز ( درایو C ) میشود را با کلیدهای جهت نما و اینتر Delete کنید.

ساخت پارتیشن BOOT

سپس بر اساس فریمور بایوس خود پارتیشن بوت را بسازید. پارتیشن بوت باید حجمی بین ۵۰۰ MB تا ۱GB داشته باشد. پس از تعین حجم پارتیشن با کلید های جهت نما بر روی Type اینتر کنید و بر اساس فریمور بایوس خود که در مراحل قبل توضیح دادم برای فریمور EFI/UEFI نوع پارتیشن را EFI انتخاب کنید و برای نوع پارتیشن Legacy/MBR نوع پارتیشن را MBR انتخاب کنید.

ساخت پارتیشن SWAP

توصیه میشود حجم پارتیشن سوَپ را بر اساس مقدار رم واقعی سیستم خود در نظر بگیرید. مثلا اگر رم سیستم شما ۸GB است شما پارتیشن SWAP را ۸GB در نظر بگیرید. پس از تعین حجم بر روی Type کلیک کنید و نوع آن را Linux Swap در نظر بگیرید

ساخت پارتیشن SYSTEM

آخرین پارتیشنی که باید ایجاد شود پارتیشن سیستم است. در پارتیشن سیستم فایل های اجرایی و همچنین فایل های شخصی کاربران ( پوشه Home ) قرار خواهد گرفت پس در انتخاب حجم آن کمی دست و دلباز باشید! پس از تعین حجم بر روی Type کلیک کرده و نوع آن را Linux File System انتخاب کنید.

برای ذخیره تغیرات با استفاده از کلیدهای جهت نما بر روی Write کلیک و عبارت yes را تایپ و اینتر کنید.

نکته مهم : حتما مسیر ریشه های پارتیشن های ایجاد شده را بخاطر بسپارید. برای مثال :
پارتیشن boot در مسیر dev/sda1/ ساخته شده است

پارتیشن swap در مسیر dev/sda2/ ساخته شده است

حالا گذینه Quite را انتخاب کنید و از برنامه پارتیشن بندی خارج شوید. صبرکنید! هنوز مراحل پارتیشن بندی تمام نشده است! شما میبایست پارتیشن های ایجاد شده را فرمت کنید! برای اینکار از دستورات زیر استفاده کنید:

دستور فرمت پارتیشن MBR/Legacy :

دستور فرمت پارتیشن EFI

دستور فرمت پارتیشن SWAP :

دستور فرمت پارتیشن SYSTEM :

حالا میبایست پارتیشن های ساخته شده را جهت دستکاری به نقطه های ذکر شده مونت کنید : ( دستورات زیر را به ترتیب وارد کنید)

حالا فولدرهای لازم را درون پارتیشن ساخته شده جهت نصب فایل های سیستمی میسازیم :

حالا پارتیش BOOT را در فولدر boot مونت میکنیم :

در نهایت با دستور زیر فایل های سیستمی را در پارتیشن های ساخته شده نصب میکنیم :

زمان نصب پکیج ها بر اساس سرعت اینترنت شما متفاوت است پس صبور باشید!

پس از نصب موفقیت آمیز پکیج ها نوبت به ساخت پارتیشن تیبل میرسد برای ساخت آن دستور زیر را وارد کنید :

ابتدا مخزن آرچ را بروزرسانی کنید :

سپس با دستور زیر فایل پارتیشن تیبل ( fstab ) را ایجاد کنید :

  • قدم چهارم : نصب بوت لودر و کانفیگ سیستم

برای دسترسی به سیستم نصب شده دستور زیر را وارد کنید :

دستورات زیر را به ترتیب وارد کنید :

برای نصب بوت لودر GRUB برای فریمور MBR/Legacy از دستور زیر استفاده کنید :

برای نصب بوت لودر GRUB برای فریمور EFI/UEFI از دستور زیر استفاده کنید :

توجه : مقدار grub در قسمت –bootloader همان نام سیستم عامل است که در تنظیمات بایوس جهت شناسایی نمایش داده میشود و هر اسمی میتوان برای آن گذاشت.

تنظیم Hostname :

نکته : به جای عبارت ‌‌local نام هاست دلخواه خود را قرار دهید.

ساخت کاربر مدیر برای ورود به سیستم :

نکته: بجای john نام کاربری دلخواه خود را وارد کنید.

تعین پسورد :

نکته : رمز عبور دلخواه خود را دوبار وارد کنید.

حالا برای تعین پروموت سطح دسترسی john به administrator عملیات زیر را انجام دهید :

فایل sudoers در مسیر زیر را ویرایش کنید:

در فایلی که باز شد

بعد از تنظیمات یوزر root ( در یک جای خالی ) عبارت زیر را تایپ کنید :

مانند تصویر زیر :

Promot-User-Arch
سپس برای ذخیره فایل CTRL + O و سپس CTRL + M را بفشارید.

تنظیم منطقه زمانی سیستم :

فایل locale.gen در مسیر زیر را ویرایش کنید :

به دنبال عبارت en_US.UTF-8 UTF بگردید و آن را آنکامنت کنید ( # کنار آن را حذف کنید )

سپس برای ذخیره فایل CTRL + O و سپس CTRL + M را بفشارید.

فایل locale.conf در مسیر زیر را ویرایش کنید :

عبارت زیر را در این فایل نوشته :

سپس برای ذخیره فایل CTRL + O و سپس CTRL + M را بفشارید.

و در نهایت دستورات زیر را برای آپدیت منطقه زمانی سیستم وارد کنید.

تنظیم سرویس های ضروری که باید با سیستم آغاز شوند :

تبریک ! حالا میتوانید سیستم خود را ریستارت کنید و با یوزنیم و پسورد خود وارد شوید!

توجه کنید که تا به اینجا فقط محیط CLI ( محیط متنی ) آرچ را نصب کردیم. در آموزش های بعد یاد میگیریم که چگونه میزکارهای مختلف مانند Gnome,XFCE,KDE و … را برای راحتی کار با سیستم روی آرچ نصب کنیم.

موفق باشید.